NEVESINJE – Odbrana Nevesinja u Mitrovdanskoj ofanzivi 1992. godine ostala je jedna od značajnih pobjeda Vojske Republike Srpske u Hercegovini. Borci Nevesinjske brigade i jedinica koje su im pomagale zaustavili su napad i sačuvali odbranu juga Srpske u višednevnim borbama koje su počele 8. novembra.
Na Mitrovdan, u ranim jutarnjim časovima, snage Hrvatskog vijeća odbrane i Armije Republike Bosne i Hercegovine, uz podršku jedinica Hrvatske vojske, krenule su na položaje Hercegovačkog korpusa VRS. Snažnu artiljerijsku pripremu pratio je pješadijski napad.
Borci se vraćali sa krsne slave
Glavni teret odbrane ponijela je Nevesinjska brigada, kojom je komandovao Novica Gušić. Njene jedinice držale su front dug više od stotinu kilometara, a dio boraca u trenutku početka napada nalazio se kod kuće zbog proslave krsne slave.
Vijest o napadu vratila ih je na položaje. Odbrani su pomagali i stanovnici, a uz Nevesinjsku brigadu djelovali su Bilećki dobrovoljci, jedinice Bilećke brigade, 2. laka pješadijska brigada sa Boraka i 7. izviđačko-diverzantski odred Hercegovačkog korpusa.
Posebno snažan udar bio je usmjeren na pravac Gornji Vranjevići–Kamena–Rabina. Na tom prostoru položaje je držao 4. motorizovani bataljon pod komandom kapetana Ranka Prodanovića. Proboj na tom pravcu otvorio bi napadačima povoljnije uslove za dalje napredovanje prema Nevesinju.
Pobjeda upisana u istoriju Hercegovine
Uprkos žestokim napadima, odbrana je izdržala na glavnim pravcima. Pješadijske jedinice i artiljerija VRS spriječile su planirani prodor, a neuspjeh ofanzive učvrstio je položaje i samopouzdanje branilaca. Pobjeda je plaćena životima poginulih boraca i velikim brojem ranjenih.
Nevesinjska brigada odlikovana je 28. juna 1993. godine Ordenom Nemanjića, kao prva jedinica Vojske Republike Srpske koja je dobila to priznanje. Uspješna odbrana bila je i razlog da brigada kasnije dobije zvaničan naziv 8. motorizovana brigada.
U znak sjećanja na odbranu grada i Hercegovine, Nevesinje obilježava Mitrovdan kao krsnu slavu i dan opštine. Ova bitka uticala je i na odluku Boračke organizacije Republike Srpske da Mitrovdan uzme za svoju krsnu slavu.
Izvor: Vikipedija
