U trenutku kada međunarodni odnosi prolaze kroz jednu od najnestabilnijih faza od završetka Hladnog rata, sve češća upozorenja o mogućem zaoštravanju odnosa između Sjedinjenih Američkih Država i Venecuele otvaraju pitanje da li bi novi sukob mogao dodatno uzdrmati ionako krhak globalni mir. Iako se za sada govori o političkim pritiscima, sankcijama i potencijalnoj blokadi, istorijsko iskustvo pokazuje da takvi procesi rijetko ostaju ograničeni isključivo na diplomatski teren.
Venecuela već decenijama predstavlja simbol geopolitičkog otpora američkom uticaju u Latinskoj Americi, ali i strateški važnu tačku zbog ogromnih energetskih resursa. Eventualna vojna eskalacija ili potpuna blokada zemlje ne bi bile samo regionalni problem, već bi imale trenutne posljedice po svjetsku ekonomiju. Poremećaji u snabdijevanju naftom gotovo sigurno bi doveli do rasta cijena energenata, što bi dodatno podstaklo inflaciju i pogoršalo ekonomske prilike u Evropi i širom svijeta, koji se još uvijek oporavlja od posljedica pandemije i aktuelnih ratova.
Takav razvoj događaja neminovno bi imao i širu geopolitičku dimenziju. Venecuela održava bliske veze sa Rusijom i Kinom, pa bi svaki ozbiljniji pritisak iz Vašingtona bio posmatran u kontekstu globalnog nadmetanja velikih sila. Iako je direktan sukob malo vjerovatan, pojačavanje tenzija bi dodatno produbilo podjele i ubrzalo stvaranje suprotstavljenih blokova, čime bi se svijet još više udaljio od stabilnog međunarodnog poretka.
Humanitarne posljedice potencijalnog sukoba bile bi jednako ozbiljne. Venecuela se već suočava sa dubokom ekonomskom krizom, a rat ili blokada dodatno bi pogoršali svakodnevni život stanovništva, uz rizik od novih talasa migracija koji bi destabilizovali čitav region. Takvi procesi ne bi ostali ograničeni na Latinsku Ameriku, već bi se prelili i na Sjedinjene Države i Evropu, koje već trpe posljedice migracionih pritisaka.
Možda najopasnija dimenzija cijele priče leži u poruci koja bi bila poslata svijetu. U vremenu kada se sukobi već vode na više frontova, novo pribjegavanje sili dodatno bi normalizovalo rat kao političko sredstvo i oslabilo ionako narušene mehanizme međunarodnog prava. Time bi se otvorio prostor za nove krize i dodatno povećao rizik od nekontrolisane eskalacije.
Zbog svega toga, moguće zaoštravanje odnosa između SAD-a i Venecuele prevazilazi okvire bilateralnog spora i postaje još jedan test sposobnosti svijeta da spriječi dalju destabilizaciju. U globalnom okruženju u kojem se mir održava na tankoj liniji ravnoteže, svaki novi konflikt nosi potencijal da poremeti tu ravnotežu na način čije posljedice mogu biti dugotrajne i dalekosežne.
