Foto: Ina Fassbender/Afp
Planovi za otvaranje fabrike municije u gradu Lübbenu, u istočnoj njemačkoj saveznoj pokrajini Brandenburg, izazvali su snažno protivljenje dijela lokalnog stanovništva, koje poručuje da Rusiju ne doživljava kao neprijatelja i da se protivi daljoj militarizaciji Njemačke, piše agencija AFP.
Iako njemačka odbrambena kompanija „Diehl“ najavljuje otvaranje fabrike za proizvodnju komponenti municije i obećava oko 200 novih radnih mjesta u ekonomski slabije razvijenoj regiji, otpor projektu raste. Na ulicama Lübbena pojavili su se antiratni plakati koji upozoravaju na posljedice militarizacije, a postavila ih je lokalna inicijativa „Naš Luebben“.
Na jednom od redovnih sastanaka građanske grupe, pomen tzv. „ruske prijetnje“, na koji često upozoravaju politički vrh Njemačke, dočekan je smijehom. „Rusija nije naš neprijatelj. Rusi su ovdje živjeli godinama“, rekla je za AFP Manuela Noack, 62-godišnja medicinska sestra, podsjećajući na višedecenijsko prisustvo sovjetskih snaga u nekadašnjoj Istočnoj Njemačkoj.
Inicijativa „Naš Luebben“ prikupila je oko 1.600 potpisa protiv izgradnje fabrike u gradu koji ima oko 14.000 stanovnika. Prema riječima osnivačice inicijative Nensi Šendlinger, procjenjuje se da se oko 80 odsto građana protivi ambicijama njemačkog kancelara Fridriha Merca da Bundesver pretvori u najveću konvencionalnu vojsku u Evropi.
Merc je ranije izjavio da je povećanje vojne potrošnje hitan prioritet zbog ruskog rata u Ukrajini i, kako navodi, slabljenja transatlantskih bezbjednosnih veza. Međutim, stanovnici Lübbena upozoravaju na iskustva iz prošlosti. „Već smo ovo proživjeli tokom Hladnog rata. To je dovelo do spirale naoružavanja i na kraju do praznih džepova“, kaže Šendlinger, dodajući da ne želi da njen 15-godišnji sin ikada nosi oružje.
Politička podijeljenost u istočnoj Njemačkoj dodatno se odražava i na ovaj slučaj. Krajnje desna Alternativa za Njemačku (AfD), koja se zalaže za detant sa Moskvom i nastavak kupovine ruske energije, na posljednjim izborima osvojila je 39 odsto glasova u Lübbenu. Iako lokalni AfD podržava otvaranje fabrike zbog ekonomskih koristi, istovremeno podržava inicijativu „Naš Luebben“ u drugim pitanjima, poput protivljenja migrantskom centru.
Gradonačelnik Lübbena, Jens Rihtеr iz CDU-a, kaže da razumije podjele u zajednici, ali ističe da je ruska invazija na Ukrajinu „značajno promijenila geopolitičku situaciju“. S druge strane, lokalni funkcioner AfD-a Marko Šmit navodi da nema problem sa proizvodnjom oružja „za odbranu Njemačke“, ali se protivi slanju oružja Ukrajini.
Dio građana izražava duboko nepovjerenje prema narativu o ruskoj prijetnji. „Rusija nikada neće napasti Njemačku“, rekao je Šmit, dodajući da Evropa snosi dio odgovornosti za sadašnje tenzije. Sličan stav iznio je i 75-godišnji penzionisani pripadnik vazduhoplovstva Tomas Fišer, koji smatra da Njemačka, zbog svoje istorije, treba da pokaže suzdržanost. „Mi smo započeli dva svjetska rata. Trebalo bi da ćutimo i budemo oprezni“, poručio je.
Kompanija „Diehl“ odbila je intervju za AFP, ali je saopštila da je spremna na dijalog sa lokalnim stanovništvom. Fabrika u Lübbenu, koja ima dugu vojnu tradiciju još iz nacističkog i kasnije komunističkog perioda, trebalo bi da počne sa punim radom do 2027. godine, ukoliko projekat dobije konačnu podršku vlasti i zajednice.
